Gratis Joomla Templates by Hostmonster Coupon

Rozwijanie kompetencji miękkich na zajęciach z doradztwa zawodowego

 

Być może wielu uczniów oraz rodziców ze zdumieniem spogląda na zakres realizowanych tematów, formularzy ćwiczeń czy zadań domowych, z którymi stykamy się podczas zajęć prowadzonych w ramach doradztwa zawodowego. Być może pojawiają się pytania w rodzaju: Po co mam się nad tym zastanawiać? Do czego jest mi to potrzebne? Jaki sens ma jakaś tam praca z celem? Po co mi umiejętność planowania? Dlaczego mam tworzyć wizję własnej przyszłości? Mam tracić czas na analizę własnego potencjału? Po co mi ta cała zabawa w rozwijanie kompetencji osobistych oraz interpersonalnych?

Okazuje się, że kompetencje miękkie mają ogromne znaczenie nie tylko w wymiarze naszego prywatnego funkcjonowania ale są cenione również na rynku pracy. Wiele osób koncentruje się na kompetencjach twardych, czyli konkretnej wiedzy i umiejętnościach zawodowych a kompetencje miękkie traktowane bywają jako nieistotny dodatek, bo przecież liczy się fach i dyplom ze szkoły lub uczelni. Okazuje się, że ten sposób myślenia nie do końca jest prawidłowy.

Przyrost wiedzy oraz rozwój nowoczesnych technologii powoduje, że nasza wiedza i umiejętności zawodowe szybko ulegają dezaktualizacji. Wymaga to od nas gotowości do nieustannego uczenia się. Brakującą wiedzę i umiejętności zawodowe możemy w stosunkowo krótkim czasie uzupełnić, zgodnie z potrzebami pracodawcy lub wymogami rynku pracy.

 

Inaczej wygląda sprawa kompetencji miękkich. Ich rozwój wymaga pracy nad sobą, dużego zaangażowania, gotowości do dokonywania zmian i wysiłku ukierunkowanego na rozwój osobisty a efekty nie pojawiają się natychmiast. Są to działania wymagające znacznej ilości czasu.

 

Dlaczego warto zadbać o rozwój kompetencji miękkich już w szkole podstawowej? Powszechnie utrzymuje się pogląd, że szkoła podstawowa nie przygotowuje uczniów do pełnienia roli pracownika, bo nie uczy zawodu. Spójrzmy na tę sprawę z nieco szerszej perspektywy. Czy do pełnienia ról zawodowych potrzebujemy tylko i wyłącznie wiedzy i umiejętności właściwych dla danego zawodu? A może potrzebujemy również umiejętności miękkich, które pomogą nam wykorzystać nasz potencjał w odpowiedni sposób?

Jeśli spojrzymy na osobę pracującą jak na człowieka, który stanowi zbiór swoich doświadczeń z całego dotychczasowego życia, to dostrzeżemy, że kompetencje ułatwiające nam odniesienie sukcesu zawodowego czy życiowego rozwijamy już od dziecka a nie dopiero w momencie nauki zawodu. Miękkie i twarde kompetencje przeplatają się wzajemnie. Szkoła podstawowa wprawdzie nie uczy zawodu ale czy możemy z całą pewnością stwierdzić, że w kontekście dalszego rozwoju zawodowego nie ma żadnego znaczenia? Nauka rysunku czy malarstwa, muzyka, zajęcia ruchowe, przedmioty nauczania, wszystko to może stać się dla młodego człowieka początkiem wspaniałej drogi zawodowej w przyszłości. Odkrywanie talentów, zainteresowań, otwartość na inspiracje pomaga zrozumieć uczniowi, że każdy z nas jest inny i każdy może świadomie kształtować swoją karierę rozpoczynając już od szkoły podstawowej.

 

Dodatkową zaletą kompetencji miękkich jest możliwość wykorzystania ich w różnych obszarach naszego życia. Praca z celem (zorientowanie na cel, umiejętność osiągania wyznaczonych celów), zarządzanie czasem (sprawne planowanie i realizacja zadań), komunikacja interpersonalna (skuteczne porozumiewanie się, rozwiązywanie konfliktów, negocjacje, itp.), umiejętność pracy w zespole (odpowiedzialne i zaangażowane pełnienie określonej roli w zespole, motywacja (zaangażowanie, systematyczność, wysoka jakość pracy i jej efektów, ukierunkowanie na określone wartości, odpowiedzialność, gotowość do podejmowania nowych wyzwań), kreatywność (stosowanie twórczych metod rozwiązywania problemów, innowacyjność, przedsiębiorczość) i inne, mogą być wykorzystane w obliczu wyzwań, przed którymi stoimy jako uczniowie szkoły podstawowej a w przyszłości szkoły średniej, jako studenci a także jako pracownicy lub osoby prowadzące własną działalność gospodarczą.

Skoro rolą doradztwa zawodowego jest wspieranie ucznia w procesie konstruowania własnej kariery, to warto odnieść się do kompetencji miękkich jako kluczowych dla sprawnego planowania i realizowania dalszego rozwoju edukacyjnego i zawodowego. Za przykład może posłużyć nam Wskaźnik Kompetencji Kariery (Career Competencies Indicator – Sandra Haase, Jan-Francis Smythe).

 

- umiejętność wyznaczania celów i planowania kariery zawodowej,

- umiejętność samopoznania,

- umiejętności związane z osiąganiem wydajności i efektywności w wykonywanych zadaniach,

- umiejętności związane z karierą (jak np., praca w zespole, rozwiązywanie problemów, zarządzanie czasem, dostosowywanie się do zmian lub nieprzewidzianych sytuacji itp.)

- umiejętność poznania „polityki” organizacji (struktur, formalnych i nieformalnych relacji, itp.),

- umiejętność budowania relacji w ramach sieci kontaktów oraz mentoringu,

- umiejętność autoprezentacji i zdobywania informacji zwrotnych.

 

„Autorzy Wskaźnika Kompetencji Kariery, podkreślają, że dziś, aby umieć zaprojektować a następnie z sukcesem realizować karierę, należy jak najwcześniej zwracać uwagę na poziom niezbędnych do konstruowania kariery umiejętności w wymienionych powyżej obszarach. To zdania szczególnie ważne dla tych osób, które pomagają innym osobom określać i rozwijać wymienione kompetencje, np. wspierając w procesie konstruowania kariery edukacyjno- - zawodowej dzieci i młodzież.” (Joanna Minta, Od aktora do autora. Wspieranie młodzieży w konstruowaniu własnej kariery, KOWEZiU, Warszawa 2012 r.)

 

Zatem już szkoła podstawowa, między innymi poprzez pracę w obszarze rozwijania kompetencji miękkich wnosi istotny wkład w kształtowanie całościowo ujętego potencjału młodego człowieka a w dalszej przyszłości pracownika lub przedsiębiorcy.

 

Słowniczek pojęć:

Kompetencje – wiedza, umiejętności, postawy.

 

Kompetencje twarde – specjalistyczna wiedza, umiejętności zawodowe potwierdzone dyplomami, świadectwami, certyfikatami, np. dyplom ukończenia studiów na danym kierunku, umiejętność prowadzenia pojazdów (prawo jazdy określonej kategorii), umiejętność obsługi programów komputerowych (np. Europejski Certyfikat Kompetencji Informatycznych)

 

Kompetencje miękkie – inaczej sprawności psychospołeczne. Można je podzielić na osobiste (odnoszące się do „zarządzania samym sobą” czyli umiejętność osiągania celów, zarządzanie czasem, kreatywność, praca w zespole, odporność na stres) oraz interpersonalne (wykorzystywane w relacjach z innymi ludźmi, np. komunikatywność, umiejętność wywierania wpływu, i inne).

 

 

 

 

 

doradca zawodowy

WS

 zklasa
 szkolazdrowie
 ambasador