Zajączkowski Bolesław

Bolesław Zajączkowski urodził się w 1891 roku w Krakowie, zmarł 17 sierpnia 1920 r. we wsi Zadwórze. Ukończył I Gimnazjum Państwowe w Stanisławowie im. Mieczysława Romanowskiego. Poległ w bitwie z bolszewikami pod Zadwórzem gdzie dowodził ochotniczym batalionem. Bitwa ta rozegrana została na dalekim przedpolu Lwowa w odległości około 33 km od miasta. Mimo śmierci prawie wszystkich polskich żołnierzy, zakończyła się operacyjnym sukcesem wojsk polskich. Bitwa ta nazwana jest "Polskimi Termopilami" a kapitan Zajączkowski "Polskim Leonidasem". W końcowej fazie bitwy wraz z grupką swoich żołnierzy popełnił samobójstwo aby nie wpaść w ręce bolszewików. W 1922 r. został odznaczony pośmiertnie Krzyżem Srebrnym Wojskowego Orderu Virtuti Militari. Jest pochowany w kwaterze Zadwórzaków na Cmentarzu Obrońców Lwowa we Lwowie.

Biogram opracowała uczennica Hanna Stec

Abraham Roman

Roman Abraham ur. w 1891 r. we Lwowie, zm. w 1976 r. w Warszawie. Był synem prof. prawa na Uniwersytecie Lwowskim Władysława Abrahama. Przez większość życia związany był z miastem Lwowem gdzie przy ulicy Jana Długosza 16 (dziś Cyryla i Metodego) mieścił się jego dom rodzinny. W 1910 r. ukończył gimnazjum OO. Jezuitów w Bąkowicach. Studiował na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie na wydziałach filozofii i prawa. W 1915 r. uzyskał tytuł doktora praw i umiejętności politycznych. Brał udział w I wojnie światowej w armii Austro-Węgierskiej. Wojnę zakończył w stopniu porucznika. Od 1 listopada 1918 r. walczył w obronie Lwowa. Był dowódcą sektora Góra Stracenia. Brał udział w zdobywaniu dworca, w obronie Persenkówki i w walkach w Śródmieściu. Jego oddział zatknął polski sztandar na lwowskim ratuszu. Uczestniczył też w wojnie z Bolszewikami. Żołnierze jego oddziału walczyli bohatersko pod Zadwórzem broniąc Lwowa przed armią Siemiona Budionnego. W latach 1922-27 był wykładowcą w Wyższej Szkole Wojennej w Warszawie. W 1927 r. został dowódcą 26 Pułku Ułanów w Baranowiczach. Od w 1929 r. objął dowództwo Brygady Kawalerii Toruń w Toruniu, która w 1934 r. została przemianowana na BK Bydgoszcz i tam też przeniesiono jej siedzibę. W 1930 r. został wybrany posłem na Sejm ale wkrótce zrzekł się mandatu. Od 1937 r. dowodził Wielkopolską Brygadą Kawalerii w Poznaniu. W 1938 r. został awansowany do stopnia generała brygady. Podczas kampanii wrześniowej dowodził Wielkopolską BK m.in. w bitwie nad Bzurą. Od 15 do 21 września dowodził GO Abraham w skład której wchodziły Wielkopolska i Podolska Brygada Kawalerii. W czasie obrony Warszawy aż do kapitulacji 28 września dowodził Zbiorczą BK.Aresztowany przez Niemców 15 października był więziony w Alei Szucha w Warszawie a następnie w kilku niemieckich oflagach.W 1945 r. został uwolniony przez wojska amerykańskie. Powrócił do Polski jednak władze komunistyczne nie pozwoliły mu wrócić do armii. Pracował m.in. w Czerwonym Krzyżu i Ministerstwie Administracji Publicznej. W 1950 r. w skutek zastraszenia przez władze komunistyczne przeszedł na emeryturę. W 1956 r. bezskutecznie interweniował u władz polskich i sowieckich w sprawie ochrony lwowskiego Cmentarza Obrońców Lwowa. Po śmieci został pochowany na cmentarzu parafialnym we Wrześni. Na grobowcu rodziny Abrahamów na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie wmurowano tablicę poświęconą pamięci generała.

Biogram opracował Kamil Rojek

Zarugiewicz Konstanty

Konstanty Zarugiewicz ur. w 1901 r. we Lwowie, zm. 17 sierpnia 1920 r. w bitwie pod Zadwórzem. Urodził się w rodzinie  polskich Ormian. W 1918 roku ukończył szkołę średnią. W pierwszym dniu walk z Ukraińcami o Lwów zgłosił się jako ochotnik do oddziału kapitana Romana Abrahama walczącego na Górze Stracenia. Po wycofaniu Ukraińców ze Lwowa wziął udział w bitwach pod Gródkiem Jagiellońskim i Bartanowem. Wiosną 1919 roku uczestniczył w polskiej ofensywie. Walczył pod Skniłowem i Trembowlą. Po zakończeniu walk z Ukraińcami wstąpił na wydział mechaniczny Politechniki Lwowskiej. Wiosną 1920 roku przerwał studia, gdyż został wysłany na Spisz, gdzie w czasie plebiscytu był komendantem odcinka. Po wybuchu wojny polsko-bolszewickiej wrócił do Lwowa i ponownie wstąpił do Oddziału Ochotniczego Romana Abrahama jako sierżant w kompanii karabinów maszynowych. W bitwie pod Chodaczkowem koło Tarnopola został ranny. Następnie razem ze swoim oddziałem wycofał się za linię Busk-Krasne. Zginął 17 sierpnia 1920 roku, walcząc z konnicą Siemiona Budionnego w bitwie pod Zadwórzem. Mimo prób rodzinie nie udało się odnaleźć jego ciała. W 1921 roku został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari i Krzyżem Walecznych, a w 1933 roku Krzyżem Niepodległości. Jego matka Jadwiga została w 1925 roku poproszona o wskazanie jednej, spośród trzech trumien ze zwłokami nieznanych żołnierzy, ekshumowanych z Cmentarza Obrońców Lwowa, która została złożona w Grobie Nieznanego Żołnierza w Warszawie. W 86. rocznicę powstania Grobu Nieznanego Żołnierza w Warszawie, na froncie budynku Dowództwa Garnizonu Warszawa (Plac Marszałka Józefa Piłsudskiego 4), odsłonięta została pamiątkowa tablica poświęcona Jadwidze Zarugiewiczowej i jej synowi Konstantemu.

Biogram opracował uczeń Maksymilian Ulanecki

Petrykiewicz Antoni

antos petrykiewiczAntoni Petrykiewicz ur. w 1905 r. we Lwowie, zm. 16 stycznia 1919 tamże. Jeden z Orląt lwowskich, uczestnik walk w obronie Lwowa w 1918 r. Był uczniem drugiej klasy V Gimnazjum Państwowego im. hetmana Stanisława Żółkiewskiego. Od początku listopada Antoś Petrykiewicz brał udział w walkach z Ukraińcami o Lwów. Walczył w oddziale ,,Straceńców” pod dowództwem późniejszego generała Romana Abrahama. Został ciężko ranny 23 grudnia 1918 r. w czasie walk na Persenkówce, gdzie uczestniczył w obronie tzw. Góry Stracenia zwanej też Redutą Śmierci. Zmarł 16 stycznia 1919 r. w szpitalu polowym zorganizowanym na Politechnice Lwowskiej. Antoś Petrykiewicz został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari i pozostaje do dziś jego najmłodszym kawalerem. Został pochowany w katakumbach Cmentarz Obrońców Lwowa we Lwowie.

Biogram opracował Adrian Ciężadło

Bitschan Jerzy

jurek bitschanJerzy Bitschan ur. 29 listopada 1904 r. w Piaskach koło Sosnowca, zm. 21 listopada 1918 r. we Lwowie. Zamieszkał we Lwowie w dzielnicy Kulparków po tym jak jego matka Aleksandra wyszła za mąż za znanego lwowskiego lekarza Stanisława Zagórskiego. W 1918 r. był uczniem IV klasy Gimnazjum im. Henryka Jordana we Lwowie. Aktywnie brał udział w życiu szkoły, należał do harcerzy z 9 Drużyny Lwowskiej. Wieczorem 20 listopada zgłosił na ochotnika do oddziału porucznika Petriego, który walczył na Kulparkowie z Ukraińcami. W domu zostawił ojczymowi list z informacją "Kochany Tatusiu, idę dzisiaj zameldować się do wojska. Chcę okazać, że znajdę na tyle siły, by móc służyć i wytrzymać. Obowiązkiem też moim jest iść, gdy mam dość sił, a wojska braknie ciągle dla oswobodzenia Lwowa. Z nauk zrobiłem już tyle, ile trzeba było. Jerzy." Został przyjęty do oddziału, gdzie przydzielono mu jako opiekuna chorążego Aleksandra Śliwińskiego. Ciężko ranny w nogi zmarł w dniu 21 listopada w czasie walk na Cmentarzu Łyczakowskim. W czasie walk polsko-ukraińskich o Lwów matka Jerzego, Aleksandra Zagórska zorganizowała we mieście Ochotniczą Ligę Kobiet i sama stanęła na jej czele. Jerzy Bitschan został pochowany w katakumbach na Cmentarzu Obrońców Lwowa. Pośmiertnie został odznaczony Krzyżem Walecznych.

Biogram opracował uczeń Wojciech Sztorc